Yapay zekâ ile doğru ve doğal çeviri nasıl yaptırılır?

Antalya'daki pansiyonunuz için hazırladığınız Türkçe tanıtım metnini bir yapay zekâ aracına yapıştırıp "İngilizceye çevir" dediniz. Gelen metin dilbilgisi açısından kusursuz görünüyor. Ama Almanya'dan gelen bir misafir, "çıtır çıtır gözleme" ifadesinin karşılığını okuyunca neyle karşılaşacağını anlamıyor; "aile sıcaklığında hizmet" cümlesi ise İngilizcede tuhaf bir reklam sloganına dönüşmüş. Tersi de oluyor: İngilizce bir ürün kılavuzunu Türkçeye çevirttiğinizde "Kullanıcı tarafından cihazın kapatılması gerekmektedir" gibi kimsenin konuşmadığı cümleler çıkıyor.

Yapay zekâ çeviri araçları, klasik makine çevirisine göre çok daha akıcı metin üretir. Sorun, varsayılan olarak "ortalama" bir okur için ve kaynak metne fazla sadık kalarak çeviri yapmalarıdır. Doğal bir çeviri almak için araca bir çevirmenin işe başlamadan önce soracağı her şeyi söylemeniz gerekir: Bu metni kim okuyacak, ne için okuyacak, hangi tonda yazılmalı ve hangi terimler sabit kalmalı? Bu rehberde bunları nasıl vereceğinizi, sonucu nasıl denetleyeceğinizi ve yapay zekânın yetmediği durumları anlatıyoruz.

Çeviri mi, yerelleştirme mi?

Çeviri, bir metnin anlamını başka bir dile aktarmaktır. Yerelleştirme ise metni hedef okurun kültürüne, alışkanlıklarına ve beklentilerine göre uyarlamaktır: para birimi, tarih biçimi, ölçü birimleri, örnekler, espriler, hitap biçimi ve hatta metnin uzunluğu değişebilir.

Bir kullanım kılavuzunda sadakat önemlidir; "vidayı saat yönünde çevirin" talimatı değişmemelidir. Bir reklam metninde ise sadakat ikinci plandadır; asıl amaç, hedef okurda aynı duyguyu uyandırmaktır. "Bu fırsat kaçmaz" cümlesinin İngilizcede birebir karşılığı değil, aynı aciliyeti veren doğal bir ifade gerekir.

Yapay zekâya hangisini istediğinizi söylemezseniz, çoğunlukla ikisinin ortasında, ne tam sadık ne tam yerel bir metin alırsınız. Komutunuzda bunu tek cümleyle belirtin: "Bu bir çeviri değil, yerelleştirme işi; anlamı koru ama okurun kendi dilinde yazılmış gibi hissedeceği bir metin yaz."

Araca bir çevirmen gibi brif verin

Profesyonel çevirmenler işe başlamadan önce bir brif ister. Aynı bilgiyi yapay zekâya verdiğinizde sonuç belirgin biçimde iyileşir. Briften olması gerekenler şunlardır:

• Hedef okur: Kim okuyacak? Uzman mı, sıradan bir tüketici mi, çocuk mu?
• Amaç ve kanal: Web sitesi, e-posta, sözleşme taslağı, uygulama arayüzü, sosyal medya.
• Ton ve hitap: Resmî mi samimi mi? Türkçede "siz" mi "sen" mi?
• Sabit terimler: Marka adları, ürün adları, çevrilmeyecek ifadeler, şirketin kullandığı karşılıklar.
• Uzunluk sınırı: Özellikle düğme ve menü metinlerinde, reklam başlıklarında kritik.
• Yerelleştirme kuralları: Para birimi, tarih biçimi, ölçü birimleri ne olacak?

Aşağıdaki Türkçe metni İngilizceye çevir. Brif:
- Okur: Antalya'ya ilk kez gelen, Almanya ve İngiltere'den 40-60 yaş arası, sakin tatil arayan çiftler. İngilizce anadilleri olmayabilir, bu yüzden sade ve net bir dil kullan.
- Kanal: Pansiyonun web sitesindeki "Hakkımızda" sayfası.
- Ton: Sıcak, samimi ama abartısız. Reklam dili değil, ev sahibinin kendi anlatımı gibi.
- Yerel yemek adları (gözleme, menemen, bazlama) Türkçe kalsın, ilk geçtikleri yerde parantez içinde kısa bir açıklama ekle.
- Mesafeleri kilometre olarak bırak.
- Bu bir yerelleştirme işi: Türkçe deyimleri birebir çevirme, aynı duyguyu veren doğal İngilizce ifadeler kullan.

Çeviriden sonra, birebir çevirmediğin ve uyarladığın ifadeleri ayrıca listele; Türkçesini, senin seçtiğin İngilizcesini ve neden böyle seçtiğini yaz.

Metin:
"Kaleiçi'nin dar sokaklarında, yüz yıllık bir taş evde sizi ağırlıyoruz. Sabahları annemin elinden çıtır çıtır gözleme, bahçemizdeki portakal ağaçlarının gölgesinde demli çay... Burada misafir değil, evin bir parçasısınız. Denize yürüyerek 10 dakika."

Son paragraftaki istek, az bilinen ama çok işe yarayan bir tekniktir: uyarlama listesi. Yapay zekâ nerede kaynak metinden ayrıldığını açıkça söylediğinde, hangi tercihlerin size uygun olduğuna siz karar verirsiniz. Liste olmadan, çeviride neyin sessizce değiştiğini fark etmek zordur.

Terim sözlüğü: tutarlılığın sırrı

Uzun bir metinde aynı kavramın üç farklı şekilde çevrilmesi, yapay zekâ çevirisinin en sık rastlanan sorunlarındandır. Bir yazılım kılavuzunda "dashboard" bir yerde "gösterge paneli", başka bir yerde "kontrol paneli", bir başka yerde "pano" olabilir. Okur bunların farklı şeyler olduğunu düşünür.

Çözüm, terim sözlüğüdür. Önce yapay zekâya metindeki terimleri çıkarttırın, karşılıklarını siz onaylayın, sonra çeviriyi bu sözlükle yaptırın.

Aşağıdaki İngilizce yazılım kılavuzunu henüz çevirme. Önce terim sözlüğü hazırla:
- Metinde birden fazla geçen teknik terimleri ve arayüz öğelerini (düğme, menü, ekran adları) çıkar.
- Her terim için Türkçe karşılık öner. Türkçede yerleşik bir karşılık yoksa ya da sektörde İngilizcesi yaygınsa bunu belirt ve iki seçenek sun.
- Çevrilmemesi gereken ifadeleri (marka adları, kod parçaları, dosya adları) ayrı listele.
- Sonucu "İngilizce terim | önerilen Türkçe | not" biçiminde, her satır bir madde olacak şekilde ver.

Ben sözlüğü onayladıktan sonra çeviriye geçeceğiz.

Sözlüğü onayladıktan sonra çeviri komutunuza ekleyin: "Bu terim sözlüğüne kesinlikle uy; sözlükte olmayan bir terimle karşılaşırsan çeviride köşeli parantez içinde işaretle." Bu işaretleme, sözlüğünüzü büyütmenizi sağlar. Uzun metinleri bölüm bölüm çevirttiğinizde sözlüğü her bölümde yeniden yapıştırın; aracın uzun sohbetlerde önceki talimatları unutabileceğini hesaba katın.

Türkçeye çeviride en sık görülen hatalar

İngilizceden Türkçeye çeviride yapay zekâ çıktılarında bazı hatalar tekrar tekrar görülür. Bunları bilip komutta önceden yasaklamak, düzeltme turlarını azaltır.

Siz ve sen tutarsızlığı: İngilizcedeki "you" hem "siz" hem "sen" olabilir. Araç metnin bir yerinde "siz", başka yerinde "sen" kullanabilir ya da kurumsal bir metinde fazla samimi kaçabilir. Komutta açıkça belirtin: "Okura her yerde 'siz' diye hitap et" ya da "Genç kullanıcılar için 'sen' kullan, tutarlı ol."

Edilgen yapı yığını: İngilizcedeki edilgen ifadeler, Türkçeye çevrildiğinde "yapılması gerekmektedir", "tarafından gerçekleştirilmektedir" gibi ağır cümlelere dönüşür. Türkçede doğal olan çoğu zaman etken yapı ya da doğrudan emir kipidir: "Cihaz kullanıcı tarafından kapatılmalıdır" yerine "Cihazı kapatın."

Uzun ve iç içe cümleler: İngilizcede "which", "that" gibi bağlaçlarla uzayan cümleler Türkçeye tek cümle olarak aktarıldığında, yüklem cümlenin en sonunda kalır ve okur başını kaybeder. İki ya da üç kısa cümleye bölmek gerekir.

Çeviri kokan kalıplar: "Bu bağlamda", "göz önünde bulundurulduğunda", "-mekte olan", "sahip olmak" fiilinin aşırı kullanımı ("harika bir manzaraya sahip" yerine "manzarası harika"), her cümleye "ayrıca" ya da "bununla birlikte" eklemek.

Gereksiz iyelik ve zamir: İngilizcedeki "your", "his", "their" her yerde Türkçeye aktarılırsa "Hesabınızın ayarlarınıza gidin" gibi bozuk ya da ağır yapılar ortaya çıkar.

Aşağıdaki İngilizce metni Türkçeye çevir. Kurallar:
- Okura her yerde "siz" diye hitap et; talimatları "-in/-ın" emir kipiyle yaz (ör. "Düğmeye basın").
- Edilgen yapı yerine etken yapı kullan; "tarafından", "gerçekleştirilmektedir", "gerekmektedir" ifadelerini kullanma.
- 20 kelimeyi geçen cümleleri böl.
- "Sahip olmak" fiilini yalnızca gerçekten mülkiyet anlatıyorsa kullan.
- İngilizcedeki iyelik zamirlerini Türkçede gerekmiyorsa düşür.
- Çeviriyi bitirince kendi metnini bu kurallara göre denetle ve kurala uymayan cümle kaldıysa düzelt; düzelttiğin cümleleri sonda listele.

Metin: [buraya yapıştırın]

Örnek çıktı ve nasıl düzelttik

Gaziantep'te el yapımı bakır ürünler satan Mehmet, internet mağazası için İngilizce bir tedarikçi metnini Türkçeye çevirtti. İlk komutu yalnızca "Bunu Türkçeye çevir" idi. Kaynak metnin bir bölümü şöyleydi: "Our hand-hammered copper pots are crafted by skilled artisans who have inherited their techniques from generations past. Each piece is carefully inspected before it is shipped to ensure that it meets our high standards." Gelen yanıt:

Elle dövülmüş bakır tencerelerimiz, tekniklerini geçmiş nesillerden miras almış olan yetenekli zanaatkârlar tarafından üretilmektedir. Her bir parça, yüksek standartlarımızı karşıladığından emin olunması amacıyla gönderilmeden önce dikkatli bir şekilde incelenmektedir.

Dilbilgisi doğru ama metin çeviri kokuyor: "tarafından üretilmektedir", "emin olunması amacıyla", "dikkatli bir şekilde" kalıpları ve sona yığılmış yüklemler. Ayrıca bu bir ürün sayfası; Türk okura hitap eden, sıcak bir anlatım gerekiyordu. Mehmet ikinci komutu şöyle yazdı:

Bu çeviri doğru ama çeviri kokuyor. Şunu bil: Metin Gaziantep'te bakırcılar çarşısında üretim yapan bir mağazanın ürün sayfasında yer alacak. Okur, mutfağı için kaliteli ve yerel bir ürün arayan Türk tüketici.
- Edilgen yapıları ve "tarafından", "-mektedir" eklerini kaldır.
- Cümleleri kısalt, sıcak ve sade yaz; okura "siz" diye hitap edebilirsin.
- "Generations past" ifadesini Türk okurun tanıdığı bir anlatımla karşıla (usta-çırak geleneği gibi).
- Anlamdan bir şey eksiltme; yeni iddia da ekleme.

İkinci yanıt şuna benziyordu: "Bakır tencerelerimizi, mesleği ustadan çırağa geçen bakırcılar tek tek elde dövüyor. Her parçayı paketlemeden önce kontrol ediyoruz; kusurlu bir ürün size ulaşmıyor." Çok daha doğal. Ancak son yarım cümle kaynak metinde olmayan bir garanti veriyordu. Mehmet bunu fark etti ve "kusurlu bir ürün size ulaşmıyor" ifadesini "kalitemizden emin olmak için" diye değiştirdi. Ders şu: Doğallık isteyince yapay zekâ bazen metne yeni iddialar ekleyebilir. Özellikle ürün, sağlık ya da hukuk metinlerinde bunu her zaman kontrol edin.

Geri çeviri ve çapraz kontrol

Hedef dili iyi bilmiyorsanız çevirinin doğru olup olmadığını nasıl anlarsınız? En pratik yöntemlerden biri geri çeviridir: Çeviriyi, ilk çeviriyi yapmayan başka bir araçla ya da yeni bir sohbet penceresinde tekrar kaynak dile çevirtir, orijinalle karşılaştırırsınız. Anlamı değişen yerler, sorunlu cümlelerin işaretidir.

Burada az bilinen bir incelik var: Geri çeviriyi aynı sohbette yaptırmayın. Araç orijinal metni hatırladığı için geri çeviriyi ona benzetir ve hataları gizler. Yeni bir sohbet açın ya da farklı bir araç kullanın.

Geri çeviri tek başına mükemmel değildir; doğal bir yerelleştirme, geri çevrildiğinde orijinalden farklı görünebilir ve bu bir hata değildir. Bu yüzden ikinci adımı da ekleyin: farkları bir araca değerlendirtmek.

Aşağıda üç metin var: (1) Türkçe orijinal, (2) Almanca çeviri, (3) Almanca çevirinin başka bir araçla Türkçeye geri çevrilmiş hâli.
Orijinal ile geri çeviriyi cümle cümle karşılaştır. Her farkı şu üç gruptan birine ayır:
- Anlam kayması: Bilgi eklenmiş, eksilmiş ya da değişmiş (mutlaka düzeltilmeli).
- Ton farkı: Anlam aynı, üslup farklı (değerlendirilmeli).
- Doğal uyarlama: Hedef dilde daha doğal olduğu için yapılmış makul değişiklik.
Anlam kaymalarında Almanca çevirinin düzeltilmiş hâlini öner.

Önemli metinlerde bir adım daha atın: Aynı metni iki farklı yapay zekâ aracına çevirtin ve iki çeviriyi karşılaştırtın. İki aracın farklı çevirdiği yerler, genellikle kaynak metnin belirsiz olduğu ya da çevirinin zorlaştığı yerlerdir; dikkatinizi oraya verin.

Deyimler, espriler ve kültürel ögeler

"Kervan yolda düzülür", "eline sağlık", "geçmiş olsun" gibi ifadelerin birebir çevirisi ya anlamsız ya da komik olur. Aynı şekilde İngilizcedeki "piece of cake" ya da "break a leg" Türkçeye kelimesi kelimesine aktarılamaz. Yapay zekâ yaygın deyimleri genellikle tanır; ama yerel, bölgesel ya da sektörel ifadeleri kaçırabilir.

Kaçırılan ifadeleri yakalamak için çeviriden önce bir tarama yaptırın: "Bu metinde birebir çevrildiğinde anlamını kaybedebilecek deyimleri, esprileri, kültürel göndermeleri, kelime oyunlarını ve yerel ölçü ya da birimleri işaretle. Her biri için hedef okura uygun iki seçenek öner." Kelime oyunları özellikle zordur; bir markanın sloganındaki kelime oyununu korumak çoğu zaman mümkün olmaz ve yeni bir slogan yazmak gerekir. Bu, çeviri değil yaratıcı uyarlama işidir ve son kararı siz vermelisiniz.

Kültürel uyarlama yalnızca deyimlerle sınırlı değildir. Bayram tebriki içeren bir e-posta kampanyası başka bir ülkede anlamsız kalabilir; Türkiye'de sık kullanılan "Hayırlı olsun" türü kapanışların karşılığı başka dillerde olmayabilir. Ürün tanıtımlarında da Türk okurun alışık olduğu ölçüler (TL, kilogram, gün.ay.yıl tarih biçimi) ile yabancı okurun alıştığı ölçüler farklıdır.

Resmî belgeler: yapay zekânın sınırı

Diploma, transkript, doğum belgesi, vekâletname, mahkeme kararı, ticaret sicil belgesi gibi resmî bir kuruma sunulacak belgelerde yapay zekâ çevirisi kendi başına geçerli değildir. Bu tür belgelerin çevirisi genellikle yeminli tercüman tarafından yapılır; kurumun ya da ülkenin istediğine göre noter onayı ve apostil gibi ek işlemler de gerekebilir. Hangi belgenin hangi onayla istendiğini, belgeyi sunacağınız kurumdan ya da ilgili konsolosluktan öğrenin.

Yapay zekâ bu süreçte yine işe yarar: Resmî bir belgenin ne söylediğini anlamak için kaba bir çeviri yaptırabilir, yeminli tercümanın çevirisini okurken içeriği kontrol edebilir ya da tercümana sormak istediğiniz soruları hazırlayabilirsiniz. Ancak kişisel veri içeren belgeleri bir araca yüklemeden önce o aracın veri politikasını ve veri kontrol ayarlarını gözden geçirin; mümkünse kimlik numarası gibi bilgileri çıkarın.

Sözleşme, sağlık raporu, ilaç prospektüsü gibi hata payının düşük olduğu metinlerde de resmî zorunluluk olmasa bile bir uzmanın kontrolü gerekir. Bir sözleşmedeki "shall" ile "may" arasındaki fark, ciddi sonuçlar doğurabilir.

Üç kullanıcı, üç farklı çeviri ihtiyacı

İzmir'de yazılım şirketinde ürün yöneticisi olan Selin, uygulamanın arayüz metinlerini İngilizceden Türkçeye çevirtiyor. Onun için uzunluk ve tutarlılık kritik:

Bir mobil bankacılık uygulamasının arayüz metinlerini İngilizceden Türkçeye çevir. Kurallar:
- Düğme metinleri en fazla 18 karakter olsun; aşanları işaretle ve kısa alternatif öner.
- Kullanıcıya "siz" diye hitap et ama düğmelerde kısa emir kipi kullan ("Gönder", "Devam et").
- Ekli terim sözlüğüne uy: account = hesap, transfer = para transferi, beneficiary = alıcı, statement = hesap özeti.
- Hata mesajlarında suçlayıcı dil kullanma: "Yanlış şifre girdiniz" yerine "Şifre hatalı, tekrar deneyin" gibi.
Sonucu "anahtar | İngilizce | Türkçe | karakter sayısı" biçiminde, her satırı bir madde olarak ver.

Konya'da lise İngilizce öğretmeni Ahmet, öğrencileri için İngilizce bir kısa hikâyenin Türkçe çevirisini değil, anlama rehberini hazırlıyor:

Aşağıdaki İngilizce kısa hikâyeyi 10. sınıf öğrencilerim için çevireceğim ama tamamen çevirmeni istemiyorum. Bunun yerine:
- Öğrencilerin zorlanabileceği 15 kelime ve deyimi, bağlam içindeki anlamıyla Türkçe açıkla.
- Birebir çevrildiğinde yanlış anlaşılacak 3 ifadeyi seç; yanlış ve doğru Türkçe karşılığını yan yana göster.
- Hikâyenin ilk paragrafının iki çevirisini ver: biri kelimesi kelimesine, biri doğal Türkçe. Öğrenciler farkı tartışacak.

Bursa'da tekstil ihracatı yapan bir firmada çalışan Deniz, Fransız bir müşteriye fiyat güncellemesi e-postası gönderecek. Fransızca bilmiyor:

Aşağıdaki Türkçe e-postayı Fransızcaya çevir. Alıcı, 5 yıldır çalıştığımız bir Fransız perakende zincirinin satın alma müdürü. Ton: resmî, saygılı ama ilişkimizin uzun olduğunu yansıtan. Fransız iş yazışmasına uygun selamlama ve kapanış kullan; Türkçedeki "kolay gelsin" gibi ifadeleri Fransızcada doğal karşılığıyla değiştir ya da çıkar.
Sonra Fransızca metnin Türkçe özetini yaz ki ne gönderdiğimi tam bileyim. Fiyat, tarih ve yüzde gibi tüm rakamları ayrıca listele; orijinalle birebir aynı mı kontrol edeceğim.

Deniz'in son isteği önemli bir alışkanlıktır: sayıları ve özel adları ayrı listeletmek. Çeviride en tehlikeli hatalar, bir rakamın, tarihin ya da ondalık ayırıcının değişmesidir. Türkçede 1.250,50 yazılan bir tutar İngilizcede 1,250.50 olarak yazılır; bu dönüşümün doğru yapılıp yapılmadığını mutlaka kontrol edin.

Sık yapılan hatalar

Bağlam vermeden "çevir" demek. Okuru, amacı ve tonu bilmeyen araç ortalama bir çeviri üretir. Doğrusu: Her çeviri isteğine kısa bir brif eklemek.

Uzun metni tek seferde yapıştırmak. Çok uzun metinlerde bazı araçlar paragrafları atlayabilir, özetleyebilir ya da sona doğru tutarlılığı kaybedebilir. Doğrusu: Metni anlamlı bölümlere ayırmak, terim sözlüğünü her bölümde tekrar vermek ve çeviri sonrası paragraf sayısını karşılaştırmak.

Doğallık uğruna anlamı feda etmek. "Daha doğal yaz" talimatı, aracın bilgi eklemesine ya da çıkarmasına yol açabilir. Doğrusu: "Anlamdan bir şey eksiltme, yeni bilgi ekleme" kuralını komuta yazmak ve geri çeviriyle kontrol etmek.

Bilmediğiniz dile yapılan çeviriyi doğrudan göndermek. Kontrol edemediğiniz bir metni müşteriye ya da resmî kuruma göndermek risklidir. Doğrusu: Geri çeviri, ikinci araçla karşılaştırma ve önemli metinlerde anadili o dil olan birine okutmak.

Biçimi unutmak. Tarih, para, ondalık ayırıcı ve ölçü birimlerinin dönüşmemesi ya da yanlış dönüşmesi. Doğrusu: Komutta yerelleştirme kurallarını belirtmek ve sayıları ayrıca listeletmek.

Takıldığınızda

Çeviri hâlâ yapay geliyor: Hedef dilde yazılmış ve beğendiğiniz benzer bir metni örnek olarak verin: "Bu metnin üslubunda yaz." Araçlar tarif etmekten çok örnekten öğrenir.

Araç bazı cümleleri atlıyor: Kaynak metni numaralı paragraflara bölün ve "her paragrafı aynı numarayla çevir" deyin. Eksik numara hemen göze çarpar.

Terimler yine tutarsız: Çeviriden sonra "Bu çeviride terim sözlüğüne uymayan her yeri bul ve listele" diye ayrı bir denetim isteyin. Denetimi yeni bir sohbette yaptırmak daha güvenilir sonuç verir.

Araç teknik bir kavramı yanlış çeviriyor: Kavramın sektörde nasıl kullanıldığını bir iki cümleyle açıklayın ya da bu kavramın Türkçe kullanıldığı güvenilir bir kaynaktan bir örnek cümle verin.

Ton tutmuyor: "Daha samimi" gibi belirsiz bir talimat yerine ölçü verin: "Bir arkadaşa yazılmış e-posta kadar samimi olmasın, ama banka mektubu kadar da resmî olmasın; bir otel resepsiyonistinin misafire yazdığı not tonunda olsun."

İleri seviye ipuçları

Önce sorgulatın. Çeviriye başlamadan önce "Bu metni çevirmeden önce bana sormak istediğin soruları sor" deyin. Araç, belirsiz terimleri, hedef okuru ya da amacı sorarak sizin atladığınız noktaları gösterir.

Çevirmen-editör zinciri kurun. Birinci adımda sadık bir çeviri isteyin, ikinci adımda aynı metni "hedef dilde anadili olan bir editör" rolüyle akıcılık için düzelttirin, üçüncü adımda kaynak metinle anlam karşılaştırması yaptırın. Her adımı ayrı tutmak, tek seferde "hem doğru hem doğal yaz" demekten daha iyi sonuç verir.

Kalıcı bir çeviri talimatı oluşturun. Kullandığınız araç kalıcı talimat ya da proje özelliği sunuyorsa, terim sözlüğünüzü, hitap kuralınızı ve yasaklı kalıplarınızı oraya yazın. Böylece her çeviri aynı standartla başlar.

Puanlama tablosuyla değerlendirin. Çeviriyi araca şu ölçütlerle 1-5 arası puanlatın: anlam sadakati, doğallık, terim tutarlılığı, ton uyumu, biçim ve sayılar. Düşük puan alan ölçüt için ayrı düzeltme turu yapın.

Kendi çeviri belleğinizi tutun. Onayladığınız çevirileri kaynak ve hedef cümle çiftleri olarak bir belgede saklayın. Benzer metinlerde bu çiftleri örnek olarak vermek, yıllar içinde size özgü, tutarlı bir çeviri dili oluşturur.

Sık sorulan sorular

Yapay zekâ çevirisi profesyonel çevirmenin yerini tutar mı?

Günlük yazışmalar, iç belgeler ve bir metnin ne söylediğini anlamak için çoğu zaman yeterlidir. Yayımlanacak, sözleşme niteliği taşıyan, sağlık ya da güvenlikle ilgili metinlerde ve resmî belgelerde ise profesyonel çevirmen ve gerekiyorsa yeminli tercüman gerekir.

Hangi yapay zekâ aracı çeviride en iyisi?

Sonuç, dil çiftine, metin türüne ve verdiğiniz bağlama göre değişir. En sağlıklı yol, kendi metinlerinizden kısa bir örneği iki üç araçta aynı brifle çevirtip karşılaştırmaktır.

Hedef dili hiç bilmiyorsam çeviriye nasıl güvenirim?

Geri çeviri, iki araçla karşılaştırma ve sayıları ayrı kontrol etmek riski azaltır ama sıfırlamaz. Müşteriye, yayına ya da resmî kuruma gidecek metinlerde o dili anadili gibi bilen birinin son okuması en güvenli yoldur.

Gizli belgeleri çeviri için yapay zekâya verebilir miyim?

Şirket politikanızı ve aracın veri kullanım koşullarını kontrol edin. Kişisel veri, ticari sır ya da müşteri bilgisi içeren metinlerde bu bilgileri çıkarmak ya da kurumunuzun onayladığı bir aracı kullanmak gerekir.

Hazır şablon

Aşağıdaki [kaynak dil] metni [hedef dil]e [çevir / yerelleştir].

Brif:
- Okur: [kim, yaş, uzmanlık düzeyi, ülke]
- Kanal ve amaç: [web sitesi / e-posta / kılavuz / sosyal medya] — okur bu metni okuyunca [ne yapmalı]
- Ton: [resmî / samimi / teknik], hitap: [siz / sen]
- Terim sözlüğü: [terim = karşılık; terim = karşılık]
- Çevrilmeyecekler: [marka, ürün adları, kod]
- Yerelleştirme: [para birimi, tarih biçimi, ölçü birimleri]
- Uzunluk sınırı: [varsa]

Kurallar: Anlamdan bir şey eksiltme, yeni bilgi ekleme. Deyimleri birebir çevirme, hedef dilde aynı etkiyi veren ifadeler kullan.
Çeviriden sonra: (1) birebir çevirmediğin ifadeleri gerekçesiyle listele, (2) tüm sayıları, tarihleri ve özel adları ayrıca listele.

Metin:
[metin]

Bugün şunu deneyin

Daha önce yapay zekâya çevirttiğiniz bir metni açın. Aynı metni bu kez yukarıdaki şablonla, okur ve ton bilgisi vererek yeniden çevirtin; ardından yeni bir sohbette geri çevirtip orijinalle karşılaştırın. İki çeviri arasındaki farkı gördüğünüzde, bundan sonra hiçbir metni brif vermeden çevirtmek istemeyeceksiniz. Onayladığınız terimleri de ilk terim sözlüğünüzün ilk satırları olarak kaydedin.